POLiOC działa na podstawie ustawy z 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej, z budżetem 16,7 mld zł na 2025 r. i 17,2 mld zł na 2026 r. (łącznie ok. 34 mld zł, uchwała nr 72 Rady Ministrów z 27.05.2025). Dysponentem środków jest wojewoda; w edycji 2025-2026 dotacja mogła pokrywać do 100% kosztów zadania własnego, natomiast w projekcie edycji 2027-2031 uzgodniono wkład własny JST do maksymalnie 20% (pierwotna propozycja: 30%; uzgodnienia międzyresortowe w toku).
Co można sfinansować
- Budowę i modernizację obiektów ochrony ludności (miejsc schronienia)
- Centra zarządzania kryzysowego oraz infrastrukturę łączności awaryjnej
- Bezpieczne ujęcia wody i systemy zasilania awaryjnego
- Wyposażenie i instalacje techniczne obiektów ochronnych
Białe pole rynkowe
Według ankiety Związku Miast Polskich z maja 2026 r. (80 miast) 66% samorządów nie wykorzystało dotacji POLiOC 2025 w całości - środki trafiały zbyt późno, a gminom brakowało gotowych koncepcji ich wydatkowania. To otwiera przestrzeń na dobrze zaplanowane przedsięwzięcia, w tym takie, które tworzą zaplecze lokalizacyjne dla regionalnego centrum cyberbezpieczeństwa.
POLiOC pokrywa się funkcjonalnie z Priorytetem 1 funduszu FBiO (ochrona ludności). Różnica jest kluczowa: POLiOC daje dotację, a FBiO - pożyczkę 0% z umorzeniem dla JST z listy BGK. W praktyce najpierw sięga się po dotację, a pożyczką domyka lukę finansową.
W czerwcu 2026 r. MSWiA przedstawiło projekt nowej edycji programu na lata 2027-2031 - ponad 105 mld zł, pięcioletni horyzont i wprost zapisana budowa oraz modernizacja schronów. Aktualizacja 9.07.2026: w uzgodnieniach ze stroną samorządową ograniczono wymagany wkład własny JST do maksymalnie 20% (pierwotna propozycja MSWiA: 30%), a nowy algorytm podziału środków premiuje województwa objęte Tarczą Wschód (modyfikatory +0,3/+0,2). Uwaga: MSWiA przyznało, że algorytm zastosowano błędnie (wiceszef MSWiA W. Leśniakiewicz) - wg pierwotnego wyliczenia 9 województw dostałoby mniej; korekta podziału to prace w toku (DGP, infosecurity24). Szczegóły, w tym transze roczne i korektę algorytmu, opisujemy w osobnym artykule.